BDT Nedir?
Bilişsel Davranışçı Terapi, düşünce, duygu ve davranışlar arasındaki ilişkiyi ele alan yapılandırılmış bir psikoterapi yaklaşımıdır. Bu yaklaşımda kişinin yaşadığı zorlanmalar, mevcut düşünce kalıpları, duygusal tepkileri ve davranış örüntüleriyle birlikte değerlendirilir.
BDT, araştırma temelli bir psikoterapi yaklaşımıdır ve birçok farklı psikolojik zorlanma alanında yararlanılabilmektedir. Yapılandırılmış bir çalışma çerçevesi sunar; görüşmeler belirli hedefler doğrultusunda planlanır.
Düşünce, Duygu ve Davranış İlişkisi
BDT yaklaşımının temel çerçevesine göre, düşünceler, duygular ve davranışlar birbirleriyle etkileşim hâlindedir. Bir olayın nasıl yorumlandığı, o duruma verilen duygusal tepkileri ve devamındaki davranışları doğrudan etkileyebilir.
BDT sürecinde bu üç alan arasındaki döngüler anlamlandırılmaya çalışılır. Belirli düşünce örüntülerinin belirli duygusal ve davranışsal tepkilere nasıl zemin hazırladığı birlikte değerlendirilir.
Otomatik Düşünceler
Otomatik düşünceler, belirli durumlar karşısında farkında olmaksızın zihnimize gelen, otomatik biçimde ortaya çıkan değerlendirmelerdir. Bu düşünceler çoğunlukla çok hızlı geçer ve çoğu zaman fark edilmeden duygusal tepkileri ve davranışları şekillendirebilir.
BDT sürecinde bu düşüncelerin fark edilmesi, incelenmesi ve değerlendirilmesi üzerinde çalışılır. Amaç, düşünceleri değiştirmek değil; onları tanımak ve daha esnek biçimde değerlendirebilmektir.
Kaçınma Döngüleri
Kaçınma; rahatsızlık veren durumlardan, düşüncelerden veya duygulardan uzak durmak için geliştirilen davranış örüntüsüdür. Kısa vadede rahatlama sağlasa da uzun vadede kaygıyı ve zorlukları pekiştirebilir.
BDT sürecinde kaçınma döngüleri anlamlandırılır; kişinin bu döngülerle daha esnek biçimde baş edebilmesi için çalışmalar yürütülür.
Hangi Konularda Yararlanılabilir?
BDT yaklaşımından kaygı, stres, depresif duygudurum, mükemmeliyetçilik, kaçınma davranışları ve duygu düzenleme güçlükleri gibi alanlarda yararlanılabilir. Hangi yaklaşımın uygun olduğu, kişinin ihtiyacına göre değerlendirilir.
Ezgi Günay Özkan'ın Çalışma Çerçevesi
Psikoterapi görüşmelerinde BDT yaklaşımından yararlanılıp yararlanılmayacağı, kişinin başvuru nedeni ve klinik değerlendirme doğrultusunda belirlenir. BDT, tek başına ya da Şema Terapi ile bütünleşik biçimde çalışma sürecine dahil edilebilir. Süreç, kişinin ihtiyaçlarına göre planlanır.
Sık Sorulan Sorular
BDT sürecinin uzunluğu, kişinin başvuru nedenine, hedeflerine ve sürece yanıtına göre değişir. Süre, klinik değerlendirme ve sürecin akışına göre birlikte değerlendirilir.
BDT ve Şema Terapi birbirini tamamlayan yaklaşımlardır. Psikoterapi sürecinde her iki yaklaşım kişinin ihtiyacına göre bütünleşik biçimde kullanılabilir. Bu değerlendirme klinik çerçevede yapılır.
Bu sayfa bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Tanı, tedavi veya kişiye özel psikolojik değerlendirme yerine geçmez. Psikoterapi süreci kişinin ihtiyacına göre değerlendirilir.